મોહનલાલ પટેલ
MOHANLAL PATEL




🌹મોહનલાલ પટેલ🌹


જન્મ : 30-04-1927 (પાટણ)

અવસાન : 13-03-2020 (પાટણ)

વતન : પાટણ, ઉત્તર ગુજરાત

મૂળનાં : મોહનલાલ બાભઈદાસ પટેલ

          પિતા : બાભઈદાસ

          માતા : જેઠીબેન

          પત્ની : હીરાબેન (લગ્ન : 1945, કહોડા-સિદ્ધપુર)

કૃતિઓ :

         

લઘુકથાઓ :

  • ➽                   પ્રત્યાલંબન-1970
  • ➽                   ઝાકળમાં સૂરજ ઊગે-1991
  • ➽                   ડબલ સોપારી-1951
  • ➽                મોતનો મિનાર
  • ➽                   બદલો
  • ➽                   શાળાનો રિપોર્ટ
  • ➽                   છાપું
  • ➽                   99 લઘુકથાઓ-2001
  • ➽                   ગતિભંગ
  • ➽                   પાયલાગણ
  • ➽                   મ્હોરા
  • ➽                   નિગ્રહ
  • ➽                   મૌન
  • ➽                   જાકારો
  • ➽                   લગાવ
  • ➽                   ખાઈ
  • ➽                   ભેદ
  • ➽                   હળોતરા
  • ➽                   સ્પર્શ
  • ➽                   મારિયાની આંખ
  • ➽                   ગુલાબ
  • ➽                   હિસાબ
  • ➽                   કનકપાત્ર
  • ➽                   કન્યા   

 

         

નવલકથાઓ :

  • ➽                   બંધન-2003
  • ➽                   ડેડ એન્ડ-2000
  • ➽                   હાસ્યમર્મર
  • ➽                   લાંછન-1997
  • ➽                   હેતનાં પારખાં-1957
  • ➽                   અંતિમ દીપ-1959
  • ➽                   સાંજ ઢળે-1978
  • ➽                   નયન શોધે નીડ-1980
  • ➽                   શમણાં ન લાગે હાથ-1981
  • ➽                   ટહુકે પંખી કોઈ ઘટમાં-1981
  • ➽                   રણમાં છાઇ શ્યામ ઘટા-1981
  • ➽                   ભાસ-આભાસ-1987
  • ➽                   ન ગરજ્યાં ન વરસ્યાં-1981
  • ➽                   ઘૂઘવે નિર્જળ દરિયો-1995
  • ➽                   સૂકી સરિતા ભીના તટ-1994
  • ➽                   રઝરપાટ-1989
  • ➽                   અંધારી રાતના ઓળા-1985
  • ➽                   ભવપ્રપંચ-1998
  • ➽                   પડદા જરી કિનખાબના-1985
  • ➽                   જલતા હિમગિરિ -1977
  • ➽                   દિયરભાભી-2004

         

નિબંધ :

  • ➽                   હાસ્ય ઝરૂખે બેઠા કે-1994 (હાસ્યનિબંધ)
  • ➽                   યક્ષકદર્મ-1997

         

વાર્તાસંગ્રહ :

  • ➽                   હવા તુમ ધીરે બહો-1954
  • ➽                   વિધિના વર્તુળ-1956
  • ➽                   ટૂંકા રસ્તા-1958
  • ➽                   મોટી વહુ-1960
  • ➽                   પ્રત્યાલંબન-1970
  • ➽                   ક્રોસરોડ-1983
  • ➽                   મત્સ્યવેધ-1998

 

         

પ્રવાસગ્રંથ :

  • ➽                   ગુડ મોર્નિંગ અમેરિકા-1994

         

ચરિત્રલેખ :

  • ➽                   પ્રજ્ઞાદીપ છગનભા-1989
  • ➽                   બ્રહ્મસ્વરૂપ યોગીજી મહારાજ-1991
  • ➽                   પ્રગટ બ્રહ્મસ્વરૂપ પ્રમુખસ્વામી મહારાજ-1995           
  • ➽                   મહેસાણા જિલ્લાના સ્વાતંત્ર્ય સૈનિકો-1998

         

વિવેચન :

  • ➽                   ટૂંકીવાર્તા મીમાંસા-1979
  • ➽                   સાહિત્યસંકેત-2001

         

અનુવાદ :

  • ➽                   મોપાંસાની શ્રેષ્ઠ વાર્તાઓ-1991

         

સંપાદન :

  • ➽                   40 લઘુકથાઓ-1984
  • ➽                   ગુજરાતી પ્રતિનિધિ લધુકથાઓ-1985

         

શૈક્ષણિક પુસ્તકો :

  • ➽                   ગદ્ય આસ્વાદ-1993-94
  • ➽                   ભૂગોળ પરિચય -1993-94

સન્માન :

  • ➽          શ્રેષ્ઠ શિક્ષક તરીકેનો ગુજરાત રાજ્યનો એવોર્ડ-1984
  • ➽          કડી જેસિસ તરફથી ‘ઉત્તમ સમાજસેવક’ નું બિરુદ
  • ➽          ‘આનર્ત ગુર્જરી એવોર્ડ’ ગુજરાત સરકાર -1994
  • ➽          સંદેશ સુવર્ણચંદ્રક -1973 (કડી ખાતે)
  • ➽          પ્રો. સરોજ પાઠક એવોર્ડ -1992 (‘ઝાકળના સુરજ ઊગે’ લઘુકથા માટે)
  • ➽          ‘લાંછન’ નવલકથા ને 1998માં ગુજરાતી સાહિત્ય પરિષદ દ્વ્રારા શ્રેષ્ઠ નવલકથા નો પુરસ્કાર
  • ➽          2000 માં ‘ડેડ એન્ડ’ નવલકથાને ગુજરાતી સાહિત્ય અકાદમી દ્રીતીય પારિતોષિક

અન્ય માહિતી :

  • ➽          1943 માં મેટ્રિક કરી ને 1947 માં ઇતિહાસ અને અર્થ શાસ્ત્ર સાથે મુંબઈ યુનિવર્સિટીમાથી બી.એ. ની પદવી મેળવી
  • ➽          1955 માં ગુજરાત યુનિવર્સિટીમાથી બી.એડ. ની પદવી મેળવી
  • ➽          1961 માં ગુજરાતી અને સંસ્કૃત વિષય સાથે એમ.એ. થયા
  • ➽          તેમણે એક શિક્ષક તરીકે સેવા આપી હતી તેમજ આચાર્ય તરીકેની સેવા પણ આપી હતી
  • ➽          1962માં શ્રી આર. એસ. ત્રિવેદી પ્રકાશ આર્ટ્સ એન્ડ એજ્યુકેશન કોલેજના પ્રિન્સિપલ થયા હતા  

  • ➽          ઉમાશંકર જોશી એમના શિક્ષક અને સારી મિત્ર રહ્યા છે
  • ➽          ભોળાભાઈ પટેલ એમના શિષ્ય રહ્યા છે
  • ➽          1948માં રચાયેલ ‘રૂડી સરવરિયા પાળ’ અને ‘છગનની ભ્રમર’ આ વાર્તાઓ અપ્રગટ રહી
  • ➽          1949 માં  ‘માનસ સુધા’ માસિક માં ‘ભૂરું કાર્ડ’ પ્રકાશિત થઈ
  • ➽          1949 માં સપ્ટેમ્બર મહિના માં ‘નવચેતન’ માં સર્વ પ્રથમ ટૂંકીવાર્તા ‘બહાદર’ પ્રકાશિત થઈ
  • ➽          1950 માં બચુભાઈ ના આગ્રહ થી ‘કુમાર’ના ‘ડબલ સોપારી’. ‘મોતનો મિનાર’, ‘બદલો’, ‘શાળાનો રોપોર્ટ’ વગેરે લઘુકથા પ્રગટ થઈ હતી
  • ➽          1964 માં ‘છાપું’ લઘુકથા ની કૉલમ ‘કુમાર’ માં પ્રસિદ્ધ થઈ
  • ➽          ‘ધરતી’ માસિકમાં તંત્રીપદ સંભાળિયું ચ્હે